عمران و بهسازی شهری ایران
دفتر احیاء و بهسازی بافت تاریخی گرگان

  • برگزاری مراسم عزاداری امام حسین (ع) در خانه گفتمان شهر گرگان

    ادامه مطلب

  • "ژئوپليتيك جهان ايراني" 🔸با حضور دكتر “كامبيز مشتاق گوهري”
  • برگزاری نمایشگاه عکس‌های عبداله میرزا قاجار، در سفر به منطقه استرآباد در خانه گفتمان شهر گرگان
  • برنامه بيستم خانه گفتمان شهر گرگان، معلمین شهروندی، با حضور استاد ابراهيم صالحي، مهندس عبدالرضا چراغعلي و جمعي از فرهيختگان و فرهنگيان برگزار شد.
  • مرمت مسجد تاریخی ملااسماعیل، محله دربنو
  • ۲۹ فروردین ماه "روز جهانی بناها و محوطه های تاریخی"
  • تکیه تاریخی دوشنبه ای(تکیه نو) در گرگان مرمت و بهسازی شد

    ادامه مطلب

  • تفاهم نامه احیای گذرهای فرهنگی تاریخی بافت تاریخی گرگان

    ادامه مطلب

رشتچیان:اثرات منفی توسعه بر بافت تاریخی گرگان در دوران پهلوی اول

رشتچیان: اگر می خواهیم بازآفرینی کنیم باید ساختار تاریخی را به محورهای فعال امروز پیوند بزنیم

 

 

گرگان، شهر سفالهای سرخ و تکایا، جایگاه دلهای عزیز است؛ پروژه محوری دیگر هویت آن را تکه تکه نمی کند. اتصال بافت تاریخی به بلوار ناهارخوران و احیای تکایایی که روزگاری هویت گرگان را تشکیل می دادند می تواند جانی دوباره به این شهر بدهد. گرگان با اقداماتی که بخصوص از سال 94 به بعد انجام شده «در مسیر بازآفرینی» قرار گرفته و حالا چهار دستگاه دولتی به همراه گروههایی از مردم برای پی ریزی شالوده های فهم مشترک از هویت ایرانی ـ اسلامی در گرگان همراستا شده اند.

 

به گزارش روابط عمومی شرکت بازآفرینی شهری ایران، دوشنبه 26 آذرماه 1397 سومین نشست از دفتر هجدهم از سلسله نشستهای تخصصی شرکت بازآفرینی شهری ایران با عنوان «گرگان در مسیر بازآفرینی» با حضور تنی چند از کارشناسان، مسئولان، دانشجویان و دغدغه مندان از جمله محمدسعید ایزدی، معاون معماری و شهرسازی وزیر راه و شهرسازی، مجید روستا، عضو هیات مدیره شرکت بازآفرینی شهری ایران، هدیه تهرانی، بازیگر و کنشگر محیط زیست و میراث فرهنگی، حسین محبوبی، مدیرکل راه و شهرسازی استان گرکان، طاهری، معاون شهرداری گرگان، حسین کتولی، مدیر دفتر بهسازی و احیا بافت تاریخی گرگان، یعقوب رشتچیان، معمار، شهرساز، محقق و پژوهشگر و محمود اخوان، پژوهشگر تاریخ و فرهنگ گرگان برگزار شد.

در ابتدای این نشست، منا عرفانیان، عضو هیات مدیره شرکت بازآفرینی شهری ایران و دبیر نشست «گرگان در مسیر بازآفرینی» سوالی را تحت عنوان شهر گرگان چقدر در مسیر بازآفرینی قرار دارد؟ مطرح کرد که پیش زمینه مباحث مطروح شده قرار گرفت.

رشتچیان: اگر می خواهیم بازآفرینی کنیم باید ساختار تاریخی را به محورهای فعال امروز پیوند بزنیم

 

سپس رشتچیان، معمار، شهرساز، محقق و پژوهشگر با بیان اینکه بیش از 40 سال است با گرگان آشنا هستم، خاطرنشان کرد: افسوس بزرگی وجود دارد که گوهرهای بسیار گرانبهایی در سطح شهر از نظر فضاهای معماری و فضاهای شهری وجود داشته که هم اکنون مقدار زیادی از آنها از دست رفته است.

وی افزود: بازآفرینی با محسناتی که در تغییر چهره شهرها دارد متاسفانه در اکثر موارد بر یک برنامه جامع و فراگیر استوار نیست. اقداماتی هم که انجام می شود بیشتر جنبه موردی دارد. به طور مثال فضایی از شهر را انتخاب می کنیم و در آن اقداماتی برای بازآفرینی انجام می دهیم؛ در حالی که بازآفرینی به اعتقاد من به معنای بازگشت یک کالبد به شکل اولیه آن است. باید ضمن اشاره به ساختار گرگان در دوران ماقبل مدرن، ببینیم این ساختار تاریخی چگونه می تواند در زندگی امروزی توسعه پیدا کند.

اثرات منفی توسعه بر بافت تاریخی گرگان در دوران پهلوی اول

این پژوهشگر حوزه بازآفرینی شهر گرگان تصریح کرد: تصور اینکه در شهری مثل گرگان در شمال کشور با یک ساختار شهری مشابه آنچه در کاشان و یزد مواجه باشیم دور از انتظار است ولی نکته جالب اینکه این را به کامل ترین شکل خود در گرگان داریم. 12 کانون محله ای در شهر وجود دارد که بافت بر اساس آنها استوار بوده است. کانون سیاسی حکومتی در دوران پهلوی اول به خاطر زمینهای رایگانی که در اختیار دولت بود تحت تاثیر توسعه قرار گرفت و عملا بجز کاخ آقا محمدخان، چیز دیگری از این کانون باقی نمانده است. ولی سه کانون دیگر به فراخور میزان نابودی یا پابرجایی، هنوز مستقر است.

رشتچیان با اشاره به محدوده استرآباد که هسته تاریخی شهر را تشکیل می دهد، گفت: این محدوده متشکل از چهار کانون در مرکز شهر است که پیرامون آن بارو قرار دارد. راههایی هم دروازه ها را به کانونها وصل می کند. 12 کانون محله ای هم به تناسب میزان برخورداری از خدمات عمومی یا کالبد معماری فضا خوشبختانه برقرار است. اگر می خواهیم بازآفرینی شهری برای زندگی امروز داشته باشیم باید این ساختار تاریخی را به نحوی به محورهای فعال امروز پیوند بزنیم. از طریق فلکه شهرداری این پیوند می تواند برقرار شود. خیابان شالیکوبی به عنوان اصلی ترین محور خرید گرگان شناخته می شد. اکثر مغازه های مدرن در کنار این محور مستقر بود که در طول سه چهار دهه گذشته توسعه یافته و یک سر آن به بلوار ناهارخوران وصل شده که یک محیط طبیعی بسیار خوشایند برای گردشگری است. بنابراین معتقدم پروژه های بازآفرینی در این محدوده باید تعریف شود. یعنی گردشگری تاریخی به گردشگری طبیعی می رسد که به اعتقاد من تمام تمرکز باید در این حوزه ساماندهی شود.